İktisat/Ekonomi

İktisat (economics): Üretim, tüketim ve servetin transferiyle ilgili bir bilim dalı olarak sınırsız insan ihtiyaçlarının kıt kaynaklarla karşılanmasını amaçlamaktadır. İktisat aynı zamanda “maddi refah açısından bir bölgenin veya grubun ekonomik ve sosyal durumu” olarak da tanımlanabilmektedir.

İktisat Bilimini bölümlendirmemiz gerekecekse;

  • Mikro İktisat
  • Makro İktisat
  • Pozitif İktisat
  • Normatif İktisat
  • Uluslararası İktisat
  • Kalkınma İktisadı  şeklinde ana gruplara ayırabiliriz.

İktisat hakkında kısa hikayelerimiz:


borsa istanbul

En çok kullanılan ve işlevsel olan Uluslararası Borsa terimleri için:

Borsa Terimleri – (RSI, CCI, Stokastik Osilatör)

Türkçe – İngilizce İktisat/Ekonomi Terimleri Sözlüğü (Dictionary of Economics Terms Turkish/English)


Aşağıda İktisat tarihi  ve bilimine yön vermiş olan İktisat Düşünürlerinin hayatlarına kısaca yer verilmiştir.

idt cartoon


Bu bölümde sizlere İktisat ya da genel kullanımıyla Ekonomi hakkında film önerilerimizi sunuyoruz. Eklemek istediğiniz, bizlerin gözlerinden kaçan filmler varsa eğer lütfen datavergi@gmail.com mail adresi vasıtası ile bizleri bilgilendirin.


İktisat Hakkında Film Önerilerimiz (Movies About Economics):

THE BIG SHORT

The Big Short : Büyük Açık (2015)

IMDB Puanı: 7,8

Süre: 2 saat 10 dk.

Yönetmen: Adam Mc Kay

Oyuncular: Christian Bale, Steve Carell, Ryan Gosling, Brad Pitt

Özet: Dr. Michael Burry (C.Bale), bir borsa şirketinde başarılı bir yatırım danışmanıdır. Yaptığı öngörüler sebebiyle çalıştığı şirkete büyük paralar kazandırmıştır. 2005 yılında bir çok Mortgage kredisi veren bankanın, eşikaltı hisseler sebebiyle er-geç batacağını söylediğinde patronu çok şaşırır. Burry’nin teklifi, alacakları 6 ayrı Mortgage hissesini, olası pozisyon açığına karşı o bankaların sigorta şirketlerinde yüksek tazminatla sigortalatmaktır. Teklif götürdüğü tüm bankalar, yüksek kar içeren mortgage hisselerinde temerrude düşülmesini akıllarına bile getirmedikleri için, hiç düşünmeden teklifi kabul edereler. Hatta aylık prim ödenmesi karşılığında yaptıkları bu sigorta işlemine kolay kazanç diye sevinirler bile.
Toplamda 1,3 milyar dolarlık hisseleri sigortalatan Dr. Burry kendi şirketinde bir çılgın gibi görülürken, başka bir firmada yatırım danışmanı olan Jared Vennett (Ryan Gosling), Mortgage’deki kötüye gidişi öngörüp fırsata çevirmeye çalışan 2. kişi olur. 2007 yılına gelindiğinde ise uçurumun dibi çoktan görünmeye başlamıştır.


01E_MGC_DOM_1Sht.inddMargin Call : Oyunun Sonu (2011)

IMDB Puanı: 7,1

Süre: 1 saat 47 dk.

Yönetmen: J.C. Chandor

Oyuncular:  Zachary Quinto, Stanley Tucci, Kevin Spacey 

Özet: Yönetmen J.C. Chandor’un ilk filmi Oyunun Sonu, 2008’de ABD’de patlayan finans krizinin Wall Street’te Lehmann Brothers benzeri bir yatırım bankasındaki etkilerini 24 saat boyunca izliyor. Sundance’te ilk kez izleyici karşısına çıkan, ardından Berlin’de Altın Ayı için yarışan bu finansal gerilim filmi, Zachary Quinto, Stanley Tucci, Jeremy Irons, Demi Moore ve Kevin Spacey’li müthiş oyuncu kadrosuyla dikkat çeken bağımsız bir yapım.


A Beautiful Mind

A Beautiful Mind : Akıl Oyunları (2001)

IMDB Puanı: 8,2

Süre: 2 saat 15 dk.

Yönetmen: Ron Howard

Oyuncular: Russell Crowe, Ed Harris, Jennifer Connelly

Özet: John Forbes Nash Jr., genç yaşında oyun terorisi üzerine geliştirdiği kuramlarla matematik dünyasının bir numaralı ismi haline gelir. Fakat kısa süre içerisinde bencilliği ve kendine olan aşırı güveni sonucunda oluşan kişisel problemleri ile baş edemez duruma düşer. Dahilik ile delilik arasındaki ince çizgide,delilik tarafına doğru sürüklenir. Uzun süre şizofreni ile mücadele eden matematikçi,yıllar sonra adeta yeniden doğarak Nobel ödülünü kazanır.


The Pursuit of Happyness

The Pursuit of Happyness : Umudunu Kaybetme (2006)

IMDB Puanı: 8,0

Süre: 1 saat 57 dk.

Yönetmen: Gabriele Muccino

Oyuncular: Will Smith, Thandie Newton, Jaden Smith

Özet: Chris Gardner (Will Smith) iki yakasını bir araya getirmeye çalışan bir aile babasıdır. Ailesini ayakta tutmak için cesurca çabalamasına rağmen, beş yaşındaki oğlu Christopher’ın (Jaden Christopher Syre Smith) annesi (Thandie Newton) maddi zorlukların yarattığı sürekli baskı altında direncini kaybetmek üzeredir. Artık dayanamayacağını anlayınca, istemeye istemeye evi terk eder.
Artık bekar bir baba olan Chris, yılmadan, bildiği tüm satış becerilerini kullanarak daha iyi kazandıran bir işin peşine düşer. Prestijli bir borsa şirketinde stajyerlik bulur ve ücret almasa da programın sonunda iş ve parlak bir gelecek elde edeceğini umarak kabul eder. Parasal güvencesi olmayan Chris ve oğlu, kısa süre sonra oturdukları daireden çıkartılırlar ve düşkünler evi, otobüs durağı, tuvalet; geceyi geçirmek için bulabildikleri her yerde kalırlar.
Çektiği sıkıntılara rağmen, Chris, babalık görevini sevgi ve özenle yerine getirmeye devam eder ve oğlunun kendisine karşı duyduğu sevgi ve güveni, karşısına çıkan engelleri aşmak için kullanır.


inside job

Inside Job  (2010)

IMDB Puanı: 8,3

Süre: 1 saat 45 dk.

Yönetmen: Charles Ferguson

Oyuncular: Matt Damon, Gylfi Zoega, Andri Snær Magnason

Özet: Oscar’a aday olmuş yönetmen Charles Ferguson, İç İşler ile, hâlâ dünyayı kasıp kavurmakta olan 2008 ekonomik krizinin perde arkasındaki akıl almaz gerçekleri ilk defa gözler önüne seren bir filme imza atıyor. Faturası 20 trilyon doları aşan kriz, milyonlarca insanı evsiz ve işsiz bırakarak mağdur etti. Film, derinlemesine araştırmaların yanı sıra finans dünyasının önemli isimleriyle, politikacılarla ve gazetecilerle yapılan dudak uçuklatıcı röportajlar üzerinden arsız bir endüstrinin gelişimini takip ediyor. Aynı zamanda da siyasetin, düzenlemelerin ve akademinin yozlaşmasıyla sonuçlanan yıkıcı ilişkiler ağını açığa çıkarıyor. Matt Damon tarafından seslendirilen film yalnızca ABD ile sınırlı kalmıyor, İzlanda, İngiltere, Fransa, Singapur ve Çin’e de giderek, her birimizin hayatını etkilemekte olan yoz ve açgözlü sistemin resmini bir bütün olarak çiziyor. Bu, olayları parça parça gazetelerde okumaktan çok farklı bir his; uyandırıyor, sarsıyor.


the wolf of wall street

The Wolf of Wall Street : Para Avcısı (2013)

IMDB Puanı: 8,2

Süre: 3 saat

Yönetmen: Martin Scorsese

Oyuncular: Leonardo DiCaprio, Jonah Hill, Margot Robbie

Özet: Martin Scorcese tarafından yönetilen Para Avcısı, Jordan Belfort’un (Leonardo DiCaprio) hayat hikayesini konu almaktadır. Jordan Belfort henüz 24 yaşında zeki bir borsacıdır. Hırsı ve zekası onu Wall Street borsasında Stratton Oakmont isimli bir yatırım firmasının ceo’su haline getirir. Belfort kısa zaman içinde tam bir para avcısı haline gelir. Bir çok yatırımcıyı yanlış yönlendirmeler yaparak bu durumu kendi lehine çevirir ve milyonlarca dolar kazanıp zengin bir adam haline gelir. Ancak Belfort kolay kazandığı parayı gece hayatı ve lüks tutkusu sebebiyle bir kaç gün içinde bitirmektedir. Bu hızlı ve kontrolsüz davranışları yaşamını bir o kadar hızlı şekilde dibe vuracak hale getirir.


wall street

Wall Street : Borsa (1987)

IMDB Puanı: 7,4

Süre: 2 saat 6 dk.

Yönetmen:Oliver Stone

Oyuncular:Charlie Sheen, Michael Douglas, Tamara Tunie

Özet: İşletme Bankeri olan Bud Fox (Charlie Sheen) utanmazcasına açgözlü bir Wall Street satın alma yöneticisi olan Gordon Gekko’nun (Michael Douglas) baştan çıkarıcı büyüsüne kapılır. Gekko Fox’u kanatlarının altına alır ve bu şirket avcısını en tepeye taşıyacak olan vicdansız taktikler konusunda eğitmeye başlar. Ancak Gekko öğrencisine tadıklarının ve akrabalarının işlerine malolabilecek gizli bir satın-alma düzmecesini haber verdiğinde, Fox vicdanının sesini daha fazla göz ardı edemez ve bu oyunu bozmaya karar verir.


money never sleeps

Wall Street: Money Never Sleeps – Borsa: Para Asla Uyumaz (2010)

IMDB Puanı: 6,2

Süre: 2 saat 13 dk.

Yönetmen:Oliver Stone

Oyuncular:Shia LaBeouf, Michael Douglas, Carey Mulligan

Özet: Ünlü yönetmen Oliver Stone’un 1987 yılında finans piyasasındaki çetin mücadeleyi anlattığı “Wall Street” adlı filminde yer alan Gordon Gekko, kimi zamanlarda aldığı sert, yer yer kural tanımaz kararlarıyla hafızalarda yer etmişti. Wall Street’in en parlak yıllarını yaşadığı dönemde özellikle içeriden bilgi alarak servetini katlayan Gekko’nun maceraları şimdi aradan 20 yıl geçmesi ardından yeniden gündeme geliyor.

“Wall Street” filminde de Gekko’yu canlandıran ünlü ABD’li aktör Michael Douglas, 20 yıl sonra çekilen”Money Never Sleeps – Para Asla Uyumaz” adlı filmde de aynı karakterle başrollerden birisini üstleniyor. Douglas’ın büyük övgüler kazanmasına neden olan Gekko, gerçek hayatta 1980’li yıllarda özellikle riski yüksek tahvillerde yaptığı işlemlerle milyarlarca dolarlık servet yapan Michael Milken’i model alarak yaratılmış bir karakter.


capitalism

Capitalism: A Love Story – Kapitalizm: Bir Aşk Hikayesi (2009)

IMDB Puanı: 7,4

Süre: 2 saat 7 dk.

Yönetmen: Michael Moore

Oyuncular: Michael Moore, William Black, Jimmy Carter

Özet: Çığır açan başyapıtı Roger ve Ben’in yirminci yıldönümünde, Michael Moore’un Kapitalizm: Bir Aşk Hikayesi belgeseli yönetmenin kariyeri boyunca irdelediği konuya dönmektedir: Şirket egemenliğinin Amerikalıların (ve doğal olarak dünyanın geri kalan ülkelerindeki insanların) üzerindeki mahvedici etkisi. Ama bu sefer, sanık General Motors’tan çok daha büyük ve suç mahalli de Michigan’daki Flint kasabasından çok daha geniş bir alanı kapsıyor. Orta Amerika’dan tutun da Washington’daki iktidar salonlarına ve Manhattan’daki küresel finans merkezine varana kadar, Michael Moore sinema seyircilerini bir kez daha keşfedilmemiş topraklara götürüyor.


metropolis

Metropolis (1927)

IMDB Puanı: 8,3

Süre: 2 saat 33 dk.

Yönetmen: Fritz Lang

Oyuncular:  Brigitte Helm, Alfred Abel, Gustav Fröhlich

Özet: Metropolis, sadece döneminin değil, tüm zamanların en üstün bilim kurgu yapıtlarından biridir. Endüstrileşme çağının etkisini hissettirdiği bir dönemde, Lang’ın gelecek tasarımı da bundan payını alır. İnsanlar ikiye ayrılmıştır. Yeraltında makinelerle birlikte yaşayan sınıf ve yukarıda daha konforlu bir yaşam süren yönetici sınıf. Lang, bölünmüş toplumsal yapıyı, insanı bir aşktan yola çıkarak, uzlaştırmaya çalışır.

Dönemine göre mükemmel sayılabilecek bir şehir tasarımı vardır filmde ve kendisinden sonra gelen bütün bilim kurgu filmlerini etkilemiştir.

Özellikle, filmin genel atmosferinden uzak, naif sonuyla eleştiriler almış olsa da, bu durum kesinlikle filme gölge düşürmez. Bilim kurgu sinemasının, bilimsel yönünün en büyük keşiflerinden biridir.


Yukarıda yer alan fimlerin özet bilgilerinde www.turkcealtyazi.org adresindeki bilgilerden yararlanılmıştır.


TÜİK ve TCMB Verileri:


Makaleler:


Modeller:


İktisadi Terimler:


İktisat Okulları:

iktisadi düğünce tarihi

İktisat tarihi  ve bilimine yön vermiş olan İktisat Düşünürlerini kısaca sayalım dersek; Jean Bodin, Thomas Miles, Montaigne, Thomas Mun, Antonia Serra, Jean Baptise Colbert, François Quesnay, Le Marquis de Mirabeau, Abbe Nicholas Baudeau, Pierre Samuel Du Pont de Numours, Robert Jacques Turgot, Adam Smith, David Ricardo, Robert Thomas Malthus, Jean Baptiste Say, John Stuart Mill, John Maynard Keynes, William Stanley Jevons, Carl Menger, F.Y. Edgeworth, Alfred Marshall, Leon Walras, V. Pareto, I. Fisher, A.C. Pigou, Milton Friedman, John F. Muth, Robert Lucas, Thomas Sergent, Neil Wallace, M. Parkin, J. Stiglitz, Arthur Melvin Okun, A. Blinder, Stanley Fischer, J.Vellen, E. Phelps, G. Mankiw, J. Taylor, G. Akerlof, O.Blanchard, L. Ball, D. Romer, Arthur Laffer, Michael Kalecki, Sidney Weintraub, Paul Davidson, John Rabinson, James Buchanan, Gordon Tullock, Finn E. Kydland, Edward C. Prescott, Stephen D. King, Charles Plosser gibi isimler karşımıza çıkacaktır. Tabi ki isimlerin ve bu isimlere ait iktisat bilimine katkıda bulundukları düşüncelerinin sayıca fazla olması bu düşünürleri kategorize etmemize sebep olmuştur. Böylelikle “İktisat Okulları” deyimi karşımıza çıkmaktadır. Aşağıda genel manada İktisat Okullarının isimlerine sırasıyla yer vermeye çalıştık:

  1. Merkantalizm
  2. Fizyokratizm
  3. Klasik Okul
  4. Keynesyen Okul
  5. Neo-Klasik Okul
  6. Monetarist Okul
  7. Yeni Klasik Okul
  8. Yeni Keynesyen Okul
  9. Arz Yanlı İktisat Okulu
  10. Post Keynesyen İktisat Okulu
  11. Anayasal İktisat
  12. Reel Konjontür Okulu
  13. Diğer İktisat Düşünürleri